Tagarchief: Roland Barthes

Bc #113: Roland Barthes

Het officiële woordgebruik met betrekking tot Afrikaanse zaken heeft … een zuiver axiomatisch karakter. Dat wil zeggen dat het geen enkele communicatieve waarde heeft, maar slechts dient om te intimideren. Het is dus een schriftuur, een taal die ten doel heeft de normen en de feiten te doen samenvallen en aan de cynische werkelijkheid de rechtvaardiging van een edele moraal te geven.

(Uit: Roland Barthes, Mythologieën (orig. Mythologies [1957], vert. Kees Jongenburger). Utrecht: IJzer, 2002, 147)

OVER DEZE RUBRIEK

Advertenties

Bc #95: Roland Barthes

Het spreekt vanzelf dat het ‘individualisme’ alleen een luxe exportproduct is. Als er meer op het spel staat gebruikt men er in Frankrijk … een heel ander woord voor. Toen vierhonderd dienstplichtigen van de luchtmacht op een zondag weigerden naar Noord-Afrika te vertrekken, sprak le Figaro niet meer van sympathieke anarchie of benijdenswaardig individualisme: het ging hier niet meer om een museum of de metro, er stonden grote kapitalen op het spel in de koloniën, de ‘wanorde’ was plotseling niet meer het uitvloeisel van een grootse Gallische deugd, maar de samenzwering van enkele ‘raddraaiers’ …

(Uit: Roland Barthes, Mythologieën (orig. Mythologies [1957], vert. Kees Jongenburger). Utrecht: IJzer, 2002, 141)

Bc #78: Roland Barthes

Geen enkele van deze al te geraffineerde foto’s grijpt ons aan. dat komt doordat wij als toeschouwer beroofd zijn van ons oordeel: er is voor ons gebeefd, nagedacht en geoordeeld; de fotograaf heeft ons geen ruimte gelaten voor iets anders dan oppervlakkige intellectuele instemming: wij voelen slechts een technische belangstelling voor die beelden; zij zijn door de maker zelf zozeer bedolven onder de vingerwijzingen dat ze voor ons absoluut geen geschiedenis meer hebben, het staat ons niet meer vrij uit te vinden hoe wij dit synthetische voedsel willen verwerken, voorgekauwd als het is door de maker.

(Uit: Roland Barthes, Mythologieën (orig. Mythologies [1957], vert. Kees Jongenburger). Utrecht: IJzer, 2002, 113)

Bc #48: Roland Barthes

A paradox: the same century invented History and Photography. But History is a memory fabricated according to positive formulas, a pure intellectual discourse which abolishes mythic Time; and the Photograph is a certain but fugitive testimony…

(Uit: Roland Barthes, Camera Lucida. Reflections on photography (orig. La chambre claire [1980], vert. Richard Howard). New York: Farrar, Straus and Giroux, 2010, 93)

KBH #2: Nederland van Boven

Na het doorslaande succes van KBH-Aflevering 1 over Tegenlicht stort de Kritische BankHanger zich deze week op de VPRO-serie Nederland van Boven, de aflevering Waarom wonen we waar we wonen?.

Gedachteloos voor de buis hangen kan dus uitermate prettig zijn. Maar een opmerkzame blik vanaf de bank is af en toe zeer op zijn plaats, want laten we eerlijk zijn: er is ook ontzettend veel shit die ons dagelijks wordt opgedrongen. Roland Barthes zei dat er een tragische discrepantie bestaat tussen de overrompelende rijkdom van de waarneembare wereld en de extreme armoede van ons vermogen om haar waar te nemen. De Kritische BankHanger doet een nobele poging om de strijd aan te gaan met die armoede.
Lees verder

Bc #32

History is hysterical: it is constituted only if we consider it, only if we look at it – and in order to look at it, we must be excluded from it. As a living soul, I am the very contrary of History, I am what belies it, destroys it for the sake of my own history …

(Uit: Roland Barthes, Camera Lucida. Reflections on photography (orig. La chambre claire [1980], vert. Richard Howard). New York: Farrar, Straus and Giroux, 2010, 65)

KBH #1: Tegenlicht ‘Offline als luxe’

images.duckduckgo.comDeze week presenteert De Onderkast de eerste aflevering in de gloednieuwe reeks Kritisch BankHangen!

Met de regelmaat van de klok wordt het einde van de televisie zoals we die kennen aangekondigd, maar de kans dat dit binnenkort gebeurt is kleiner dan vaak wordt geroepen. Er is een immens grote groep mensen die er uitstekend mee kan leven dat voor hen bepaald wordt wat ze voorgeschoteld wordt, in plaats van dat ze hier zelf de regie over moeten voeren.

Gedachteloos voor de buis hangen kan dus uitermate prettig zijn. Maar een opmerkzame blik vanaf de bank is af en toe zeer op zijn plaats, want laten we eerlijk zijn: er is ook ontzettend veel shit die ons dagelijks wordt opgedrongen.

Nu hoeft shit op televisie op zichzelf niet zo’n groot bezwaar te zijn. Maar het wordt wél storend als die shit zich aan de kijker presenteert als de waarheid. Roland Barthes zei dat er een tragische discrepantie bestaat tussen de overrompelende rijkdom van de waarneembare wereld en ons onvermogen om haar waar te nemen. Deze rubriek doet een nobele poging om de strijd aan te gaan met die armoede.

In deze eerste editie bespreek ik de Tegenlicht-aflevering ‘Offline als luxe’ van 8 mei 2016. De Snijtafel waagde zich eerder al eens met verve aan de kritische receptie van een Tegenlicht-aflevering. De kritiek die Casper C. Jansen en Michiel Lieuwma uitten blijkt bij lange na niet een eenmalige misser van de redactie te zijn geweest: let maar eens op.
Lees verder